Tìm kiếm
Close this search box.
Tìm kiếm
Close this search box.

Các mốc thời gian của diễn biến đại dịch HIV/AIDS

Tuy rằng tính đến thời điểm hiện tại, HIV đã chính thức xuất hiện trên thế giới hơn 1 thế kỳ, tuy nhiên khi nhìn vào những con số biết nói, chúng ta đều cảm thấy xót thương cho hậu quả khủng khiếp mà căn bệnh này để lại cho nhân loại. Hãy cùng tìm hiểu về các mốc thời gian diễn biến của đại dịch HIV cho đến nay các bạn nhé.

Circa 1900: Từ Khỉ cho đến Người

Bắt đầu từ năm 1884 cho đến năm 1924 ở một khu vực của Tây Trung Phi, người thợ săn đã giết chết một con tinh tinh và bị một phần máu của con vật đó xâm nhập vào cơ thể của mình thông qua một vết thương hở có sẵn.

Trong máu tinh tinh có một loại virus hoàn toàn vô hại với chúng nhưng lại có thể gây chết người và chủng virus đó được gọi là HIV. Virus HIV bắt đầu lây lan khi thành phố thuộc địa  bắt đầu xuất hiện. Tuy nhiên, vào thời điểm đó, người ta lại đưa ra báo cáo là về những nguyên nhân khác.

Virus trong máu tinh tinh không có hại nhưng lại nguy hiểm cho con người

> hiv/aids là gì?

1981: Những trường hợp bệnh đầu tiên chính thức được công nhận

Giai đoạn tiếp theo của đại dịch HIV là năm 1981. Đến tháng 6 năm 1981, CDC Hoa Kỳ đã công bố ra bên ngoài một báo cáo đến từ Los Angeles về việc có đến 5 người đàn ông đồng tính trẻ tuổi mắc phải căn bệnh viêm phổi cho PCP,  có thể đe dọa đến tính mạng hoặc thậm chí là gây tử vong. Tuy nhiên, điều đáng nói, đây lại là căn bệnh hầu như chưa từng gặp phải ở những người có một hệ miễn dịch khỏe mạnh. Như vậy, trên thực tế, PCP chính là một căn bệnh được gọi là nhiễm trùng cơ hội, có thể giết chết người bị nhiễm AIDS.

Đến ngày 4 tháng 7 trong cùng năm, CDC lại báo cáo rằng có một loại ung thư da rất bất thường đang gây tử vong cho hàng loạt những người đàn ông trẻ tuổi, dù trước đây họ vẫn luôn sống khỏe mạnh tại California và New York. Đến thời điểm cuối năm, Hoa Kỳ tiếp tục nhận báo cáo về 337 trường hợp suy giảm miễn dịch nghiêm trọng và có đến 130 người chết.

1982: Bệnh AIDS chính thức được đặt tên

Giai đoạn tiếp theo trong đại dịch HIV là đến năm 1982, CDC đã đặt tên cho căn bệnh mới là hội chứng suy giảm miễn dịch, hay còn được gọi là AIDS. Căn bệnh này thường tìm thấy ở đàn ông quan hệ tình dục đồng giới và người có bệnh máu khó đông. Do đó, các nhà khoa học đã tin rằng tác nhân truyền nhiễm nằm trong máu và sẽ lây bệnh khi bị phơi nhiễm.

CDC chính thức đặt tên cho bệnh AIDS vào năm 1982

1983: Công chúng lo lắng

Dấu hiệu bùng phát của đại dịch AIDS khiến cho công chúng vô cùng hoang mang, lo lắng. Khi phụ nữ có quan hệ tình dục với nam giới nhiễm bệnh cũng bắt đầu có dấu hiệu lây nhiễm AIDS. Do đó, CDC đã cảnh báo rằng loại virus này cũng có thể lây lan khi quan hệ khác giới. Đồng thời, những người bị dương tính với bệnh HIV cũng sẽ truyền bệnh lại cho con mình trong quá trình mang thai hoặc sau khi sinh con.

Kết hợp với những tin đồn về việc lan truyền trong gia đình và lây nhiễm khi tiếp xúc hàng ngày hoàn toàn sai sự thật, nỗi lo của công chúng bắt đầu tăng lên. Do đó, đây là nguyên nhân tại sao chủ nhà bắt đầu trục xuất người nhiễm bệnh AIDS.

AIDS là căn bệnh tạo nên hoang mang lớn cho công chúng

1983: HIV bị phát hiện

Đại dịch HIV chính thức được tiếp cận khi những nhà nghiên cứu thuộc viện Luc Montagnier, Francoise Barre-Sinoussi và Pasteur cùng với quản lý của nhóm Jean-Claude Chermann tiến hành việc phân lập virus có trong tuyến bạch huyết đang sưng lên của người mắc bệnh AIDS. Đồng thời, nhà nghiên cứu Jay Levy đã phân lập virus ARV có liên quan đến bệnh AIDS. Đến tận thời điểm năm 1986, tất cả mọi người mới đồng ý gọi tên HIV là một loại virus gây ra chứng suy giảm miễn dịch của con người.

HIV bị phát hiện vào năm 1983

1985: Hudson qua đời, đồng thời Hysteria cũng được xây dựng

Rock Hudson – nam diễn viên đã được chiếu tại Quả cầu vàng vào năm 1985 đã trở thành người nổi tiếng đầu tiên tại Mỹ thông báo về việc mắc phải căn bệnh AIDS và qua đời ngay vào tháng 10. Đồng thời, Hudson cũng đã để lại 250.000USD để thành lập Quỹ Nghiên cứu AIDS của Hoa Kỳ.

Đến tháng 8 cùng năm, Ryan White – một thiếu niên cấp 2 mắc bệnh AIDS và bị kỳ thị, bỏ ra tại trường dẫn đến một cuộc chiến pháp lý thu hút sự chú ý của nhiều người. Tháng 12, Los Angeles Times đã thực hiện thăm dò và cho thấy rằng hầu hết công dân Mỹ đều ủng hộ việc cách ly những người nhiễm bệnh để ngăn chặn đại dịch HIV.

1985: Bắt đầu thử nghiệm

Tháng 3/1985, FDA đã chấp thuận phương pháp xét nghiệm máu thương mại đầu tiên của bệnh HIV – ELISA. Đồng thời, những ngân hàng máu bắt đầu sàng lọc tất cả lượng máu được hiến tặng và sau đó khoảng 1 tháng, hội nghị AIDS Quốc tế đầu tiên trên thế giới được diễn ra tại Atlanta.

Đến tháng 12 cùng năm, Dwight Burk đã qua đời khi chỉ mới 20 tháng tuổi vì mắc phải bệnh AIDS. Đây là đứa con của người mắc phải bệnh khó đông máu và vừa sinh ra đã bị nhiễm HIV. Cha của Dwight Burk đã thường xuyên sử dụng chất làm đông máu và truyền bệnh cho vợ khi đang mang thai.

Phương pháp xét nghiệm máu thương mại đầu tiên được thử nghiệm

1986: Ryan White được quay lại trường học

Đến tháng 4/1986, sau khi trải qua một cuộc chiến pháp lý kéo dài lên đến 10 tháng, Ryan White đã được cho phép quay về trường học khi một thẩm phán đã phán quyết rằng anh không phải là mối đe dọa của các học sinh cùng trường.

1987: Sự kiện liên quan đến Công nương Diana

Tháng 4/1986, ngay tại buổi khai trương đơn vị phòng chống đại dịch HIV AIDS của bệnh viện Middlesex – London và trong thời điểm có nhiều người tin rằng HIV có thể lây lan khi tiếp xúc thông thường, công nương Diana đã bắt tay người bệnh AIDS và hoàn toàn không đeo găng gay.

1987: Tác động của biểu mẫu ACT UP

ACT UP là một biểu mẫu với phương châm “Im lặng = chết” được dùng để phản đối chi phí AZT $10.000 cho mỗi năm. Cuộc họp có hơn 1.000 người tham gia đã được tiến hành ngay tại trụ sở FDA để phản đối về việc phê duyệt thuốc chậm chạp và bị cảnh sát bắt giữ 176 người. Tiếp theo đó, FDA cũng công bố những thủ tục để hợp lý hóa quy trình sau 8 ngày.

1987: Liberace qua đời

Liberace là nghệ sĩ piano đã từng đoạt được giải Emmy và qua đời tại nhà riêng ở độ tuổi 67. Tuy bác sĩ riêng đã kết luận ông qua đời do cơn đau tim nhưng khi được yêu cầu khám nghiệm tử thi thì nguyên nhân chính là một căn bệnh liên quan đến AIDS. Do đó, một cuộc thảo luận về quyền riêng tư cho người nhiễm AIDS đã được nổ ra.

1988: Công bố Ngày thế giới phòng chống AIDS

Ngày 1/12 là ngày mà Tổ chức Y tế Thế giới đã công nhận về Ngày Thế giới phòng chống AIDS. Do đó, đây cũng là ngày mà người dân cần nâng cao nhận thức về sức khỏe toàn cần, thể hiện sự ủng hộ dành cho người nhiễm HIV AIDS, tưởng nhớ những cái chết liên quan đến căn bệnh này.

1/12 là ngày Thế giới phòng chống AIDS

1991: Những sự ra đi có liên quan đến căn bệnh AIDS

Ngày 7/77/1991, Ervin “Magic” Johnson – một ngôi sao của Los Angeles đã tuyên bố rằng mình sẽ từ bỏ sự nghiệp bóng rổ vì mắc phải bệnh HIV.

Sau đó hơn 2 tuần, Freddy Mercury – giọng ca chính của bạn nhạc rock Queen đã qua đời vì căn bệnh viêm phổi phế quản, đây là biến chứng của AIDS khiến nhiều người nhận thức rõ hơn về đại dịch HIV.

1993: Thông điệp được gửi đi

Những thông điệp tiếp theo được thực hiện để mọi người nâng cao nhận thức bao gồm:

  • Tổng thống Clinton đã chính thức cho ra mắt Văn phòng Chính sách Phòng chống AIDS Quốc gia thuộc Nhà Trắng.

  • ACT UP cùng với Benetton đã đặt trên Place de la Concorde của Paris một chiếc bao cao su khổng lồ để nhắc nhở về việc quan hệ tình dục an toàn.

  • “Những thiên thần của Mỹ” là vở kịch đã đoạt được giải Pulitzer về mảng chính kịch.

  • Tom Hanks tham gia đóng vai chính trong Philadelphia – một bộ phim kể về luật sư bị mắc bệnh AIDS và cũng đoạt giải Oscar cho mảng Nam diễn viên chính xuất sắc nhất.

Những thông điệp về căn bệnh nguy hiểm đã được gửi đi

1994: Sự ra đi của một  thành viên thuộc MTV’s The Real World

Pedro Zamora chính thức trở thành thành viên mùa thứ 3 tại MTV’s the Real World và chỉ một ngày sau khi chung kết diễn ra, anh đã qua đời ở tuổi 22 vì bệnh AIDS. Cũng ở thời điểm cuối năm đó, FDA đã chấp thuận việc xét nghiệm HIV thông qua đường miệng.

1996: Đột phá?

HAART hoặc liệu pháp kháng virus tích cục mức độ cao đã có thể giảm đi tải lượng virus của bệnh HIV xuống đến mức thấp và không thể phát hiện. Tiếp theo, David Ho – một nhà nghiên cứu bệnh AIDS đã khiến hy vọng dâng lên khi nói rằng có tồn tại một phương pháp có thể loại bỏ virus HIV khỏi cơ thể, tuy nhiên, anh đã sai. Những nhà nghiên cứu bệnh đã nhận ra rằng virus ẩn trong tế bào không có hoạt động trong cơ thể. Tuy nhiên, tỷ lệ tử vong do bệnh AIDS đã giảm đi 40%.

1998-2000: Rất nhiều thuốc đã được đưa vào nghiên cứu

HAART là một loại thuốc mang đến tác dụng nghiêm trọng, do đó mà căn bệnh này cần đến một loại thuốc khác mạnh hơn. Tiếp theo đó, FDA đã phê duyệt nhiều nhóm thuốc mới để hỗ trợ điều trị bệnh HIV an toàn và hiệu quả. Tuy nhiên, những loại thuốc này vẫn không thể chữa được bệnh AIDS.

Nhiều loại thuốc điều trị HIV đã được nghiên cứu

2001-2002: Vấn đề trên toàn cầu đã phát triển

Đại dịch HIV tiếp tục bùng nổ khi virus này gây nên tử lệ tử vong hàng đầu thế giới, đặc biệt là những người trong độ tuổi từ 15 đến 69.

Kofi Annan – Tổng thư ký Liên hợp quốc đã đề xuất về việc thành lập Quỹ toàn cầu để phòng chống các bệnh HIV/AIDS và bệnh lao, sốt rét với mục đích gây quỹ, quản lý quỹ phòng chống lại đại dịch này.

Ngoài ra, đa phần những người nhiễm bệnh HIV đều không được điều trị, chỉ duy nhất 1% trong tổng số 4,1 triệu người mắc bệnh ở châu Phi được sử dụng thuốc chống HIV.

Đại dịch HIV tiếp tục bùng nổ

2003: Tổng thống Bush tham gia

Năm 2003, Tổng thống Bush đã công bố về Kế hoạch Khẩn cấp Cứu trợ AIDS với giá trị lên đến 15 tỷ USD của tổng thống. Những nhà phê bình đã chỉ trích về phần phòng ngừa khi quá chú trọng đến việc kiêng cữ/tránh các hoạt động quan hệ tình dục.

2006-2007: Những công trình mới mục đích nghiên cứu về việc điều trị bệnh HIV

Một điểm nhấn mới trong đại dịch HIV chính là việc các nhà nghiên cứu công bố rằng khi bỏ ra chi phí 618.000USD, con người có thể điều trị và kéo dài thêm 24 năm tuổi thọ. Tuy nhiên, vaccine HIV của Merck lại không đạt được thành công khi thử nghiệm lâm sàng và đây là một lỗi mới nhất. Không bỏ cuộc ở đó, những loại vaccine mới vẫn đang tiếp tục được phát triển.

Khi phát hiện ra HIV lây từ nữ sang nam đã giảm đi một nửa tại một số khu vực thì UNAIDS đã khuyến nghị rằng người lớn nên thực hiện cắt bao quy đầu.

2008: Kiểm tra thực tế

Đại dịch HIV tại Mỹ đã được CDC báo cáo rằng lan rộng hơn những gì con người có thể tưởng tượng với con số lên đến 1,1 triệu người nhiễm, tăng lên 11% so với thời điểm 5 năm về trước và tỷ lệ nhiễm mới trong nhóm bệnh nhân nam quan hệ đồng giới tăng cao.

2012: PrEP đến

Vào năm 2012, FDA đã chấp nhận PrEP – phương pháp điều trị về việc dự phòng trước phơi nhiễm HIV. Thuốc này được người có nguy cơ nhiễm HIV cao sử dụng hàng ngày để giảm đi tỷ lệ nhiễm bệnh.

Những nghiên cứu đã chỉ ra rằng khi sử dụng PrEP mỗi ngày thì sẽ làm giảm đi 99% nguy cơ nhiễm bệnh qua đường quan hệ tình dục và 74% nguy cơ khi tiêm chích. Mặt khác, một vài tuần trước đó, FDA đã phê duyệt về việc xét nghiệm HIV tại nhà lần đầu tiên.

PrEP xuất hiện vào năm 2012

2013: Chữa khỏi bệnh HIV?

Tháng 3/2013, “Em bé Mississippi” – trường hợp trẻ em nhiễm bệnh HIV đầu tiên đã được ghi nhận và công khai về việc có vẻ như đã được chữa khỏi bệnh. Bé đã được điều trị bằng cách dùng thuốc kháng virus khi vừa được sinh ra và không tồn tại bất cứ dấu hiệu nào về việc nhiễm virus. Một năm sau khi đứa bé không có biểu hiện nhiễm bệnh thì virus đã quay trở lại, đặt ra nghi vấn về việc virus sẽ hoạt động khác nhau ở người lớn và trẻ sơ sinh

2016-2017: Hướng dẫn mới và thuộc PrEP được tài trợ bởi Gates

Thời điểm năm 2016, CDC đã cập nhật những khuyến nghị điều trị đối với tình trạng dự phòng sau phơi nhiễm không qua được cơn nguy kịch, điều trị lây lan qua HIV, dùng ma túy hay lây qua đường tình dục.

Tháng 1/2017, Quỹ Bill và Melinda Gates đã đầu tư đến 140 triệu USD vào việc phát triển những thiết bị cấy phép để đáp ứng việc cung cấp thuốc PrEP liên tục dành cho người nhiễm HIV.

2019: Cấy ghép tạo lịch sử

Tháng 3/2019, một người hiến tạng dương tính với bệnh HIV đã trao tặng quả thận của mình do người cũng dương tính với HIV và ẩn danh. Đây là trường hợp đầu tiên của Hoa Kỳ bởi hiến tạng đã từng xác nhận là điều không thể khi lo ngại về việc virus HIV sẽ làm tăng nguy cơ mắc phải bệnh thận. Tuy nhiên, những thuốc kháng virus đã giúp cho bệnh nhân duy trì được sức khỏe.

Cấy ghép tạo lịch sử đầu tiên vào 2019

xem thêm:

> xét nghiệm hiv là gì? xét nghiệm hiv ở đâu nhanh và chính xác?

> xét nghiệm hiv bao nhiêu tiền

> 16 dấu hiệu hiv triệu chứng biểu hiện để điều trị sớm

 điều trị hiv ở đâu

Bài viết trên đã mang đến cho các bạn đọc các mốc thời gian diễn ra đại dịch HIV, qua đó có thể thấy rằng đây là một căn bệnh vô cùng nguy hiểm và gây ra thiệt hại lớn về người trên toàn thế giới. Để cập nhật thêm thông tin liên quan đến loại virus này, hãy truy cập ngay trang web https://galantclinic.com/ các bạn nhé.

CHƯƠNG TRÌNH
BÀI VIẾT KIẾN THỨC

Dự phòng trước phơi nhiễm HIV hiệu quả 99%